"Święta wojna" czy jak ktoś woli po prostu Old Firm, od zawsze elektryzowały całymi Wyspami Brytyjskimi, a w szczególności Szkocją. To nie tylko mecz o punkty, lecz o sławę, autorytet, pieniądze i szacunek kibiców. Jest to także swoista bitwa między protestantami, a katolikami.

Sama nazwa "Old Fim" została stworzona na początku XX wieku, kiedy obie drużyny zaczęły tak naprawdę dominować w szkockiej ekstraklasie. Na poparcie tego dowodu wskazuje fakt, iż ze 108 sezonów aż 90 wygrywali The Bhoyz z The Gers na spółkę.

Historia tych derbów sięga już końca XIX wieku, kiedy to 28 maja 1888 roku na stadionie Celtic'u przyjechała po raz pierwszy ekipa Rangersów. Spotkanie zakończyło się wygraną miejscowych 5:2, co ewidentnie się nie spodobało kibicom The Gers. Wynikła z tego awantura, w której uczestniczyło blisko 2000 osób. Jak się można było spodziewać w kolejnych potyczkach tych drużyn również było bardzo gorąco.

Po części podłożem olbrzymiej nienawiści jaką darzą siebie nawzajem kibice obu drużyn wzięła się z wyznawanej religii. Od dawna wiadomo, iż na Wyspach Brytyjskich i to nie tylko w Szkocji, wiele pojedynków ma także takie podteksty. Ewentualna wygrana pozwala fanom jednej ekipy poniekąd wywyższać się nad drugimi, co jeszcze bardziej podjudza konflikt.

W historii Old Fim już wielokrotnie można było usłyszeć, iż po meczach tłum rozwścieczonych kibiców wychodził ze stadionu tylko w celu demolowania miasta czy bijatyk. Zdarzały się także śmiertelne ofiary, jednakże w ciągu ostatnich dziesięciu lat sytuacja trochę się uspokoiła.

Jak się okazuje, sytuacja ta może wkrótce już nie dotyczyć Szkocji. Przedstawiciele Celtic'u i Rangersów złożyli oficjalne pisma do Angielskiej Federacji w celu pozwolenia na przyłączenie ich do Premiership. Prezesi The Gers i The Bhoyz chcieli by przenieść do bardziej renomowanej ligi z wielu powodów. Jednym z nich jest fakt, iż w SPL nie ma mocnych na nich (co dobitnie pokazują statystyki). Duże znaczenie ma również przypływ pieniędzy z racji praw transmisyjnych i reklamowych, które w Anglii znacznie przewyższają, te u sąsiada za miedzy.

Największa wygrana Rangersów nad Celtami (5:0) miała miejsce w wrześniu 1893 roku. Odwrotna sytuacja, czyli zwycięstwo The Bhoyz wynosiło 7:1 (1958). Co ciekawe za każdym razem mistrzostwo zdobywał jedynie Celtic.

Największa liczba kibiców, która obejrzała mecz Old Fim wynosiła 132 870. Było to w roku 1969 w Pucharze Szkocji (finał odbył się na Hampden Park). Do tych dwóch drużyn należy także rekord oglądalności w lidze. 2 stycznia 1939 roku na Ibrox aż 118 567 tysięcy kibiców oglądało zwycięstwo Rangersów.

Największa nieoficjalna (nie została zatwierdzona z powodu okresu wojennego) wygrana The Gers wynosiła aż 8:1. Spotkanie to odbyło się 1 stycznia 1943 roku.

Najlepszych strzelcem w historii potyczek między obiema ekipami jest R.C. Hamilton, który w latach 1890-1900 strzelił aż 35 bramek przeciwko Celtic'owi. Na drugim miejscu jest Ally McCoist (1983-1998), który zaliczył 27 celnych trafień.

Jedynym zawodnikiem, któremu udało się zdobyć medale za Puchar Szkocji jest Alfie Conn. Pomocnik ten najpierw w roku 1973 świętował z Rangersami, a cztery lata później (1977) z Celtikiem.

Autor tekstu: Tomasz Lisowski